स्वास्थ्य क्षेत्रमा हरिपुर नगरपालिकाको ठूलो फड्को: स्वास्थ्यकर्मीका लागि सञ्चालित मानसिक स्वास्थ्य सम्बन्धी ‘मोड्युल २बी’ तालिम भव्य रूपमा सम्पन्न

हरिपुर, सर्लाही / जेष्ठ २५ – पछिल्लो समय समाजमा अदृश्य महामारीका रूपमा फैलिरहेको मानसिक स्वास्थ्य समस्यालाई न्यूनीकरण गर्न र नागरिकलाई गाउँघरमै गुणस्तरीय सेवा उपलब्ध गराउने उद्देश्यका साथ सर्लाहीको हरिपुर नगरपालिकाले एक महत्वपूर्ण कदम चालेको छ। हरिपुर नगरपालिकाको स्वास्थ्य शाखाको आयोजना तथा प्रदेश स्वास्थ्य तालिम केन्द्र, पथलैया, मधेश प्रदेशको प्राविधिक सहयोगमा स्वास्थ्यकर्मीहरूका लागि सञ्चालित ५ दिने मानसिक स्वास्थ्य सम्बन्धी “मोड्युल २बी” (Module 2B) तालिम आज एक विशेष समारोहका बीच सफलतापूर्वक सम्पन्न भएको छ।
प्राथमिक स्वास्थ्य केन्द्र हरिपुरको सुविधासम्पन्न तालिम हलमा गत जेष्ठ २१ गतेदेखि सुरु भएको उक्त सघन तालिम आज जेष्ठ २५ गते समापन भएको हो। तालिममा नगरपालिकाका वडा नं. १ देखि ९ सम्मका सम्पूर्ण सरकारी स्वास्थ्य संस्थाहरूमा कार्यरत अहोरात्र खटिने स्वास्थ्यकर्मीहरूको उत्साहजनक र सक्रिय सहभागिता रहेको थियो।

कडा परीक्षा र प्रमाणपत्र वितरण:
तालिमको समापनको दिन आज हरिपुर नगरपालिकाकी नगर उप-प्रमुख निलम देवी राय यादवको प्रमुख आतिथ्यतामा प्रमाणपत्र वितरण कार्यक्रम आयोजना गरियो। तालिम केवल औपचारिकतामा मात्र सीमित नभई निकै गुणस्तरीय र परिणाममुखी रहेको पुष्टि सहभागी स्वास्थ्यकर्मीहरूले दिएको परीक्षाले गरेको छ। तालिम अवधिभर स्वास्थ्यकर्मीहरूको सिकाइस्तर मापन गर्न लिइएको ‘प्रि-टेस्ट’ (Pre-test) र तालिम समाप्तिको ‘पोस्ट-टेस्ट’ (Post-test) मा उत्कृष्ट अंक ल्याई उत्तीर्ण हुने सबै सहभागी स्वास्थ्यकर्मीहरूलाई नगर उप-प्रमुख यादवले आफ्नै हातबाट प्रमाणपत्र वितरण गर्नुभएको थियो।

”प्राप्त ज्ञानलाई व्यवहारमा उतार्नुहोस्” — नगर उप-प्रमुख यादव
समारोहलाई प्रमुख अतिथिको आसनबाट सम्बोधन गर्दै नगर उप-प्रमुख निलम देवी राय यादवले स्थानीय तहमा मानसिक स्वास्थ्यको मुद्दालाई प्राथमिकतामा राख्नु ऐतिहासिक कार्य भएको बताउनुभयो। उहाँले भन्नुभयो:
”मानसिक स्वास्थ्यलाई हामीले सधैं शारीरिक स्वास्थ्यभन्दा कम प्राथमिकता दिँदै आएका थियौँ, तर अब अवस्था बदलिएको छ। यो तालिमले हाम्रा स्वास्थ्यकर्मीहरूको सीप, क्षमता र दक्षतामा अभूतपूर्व अभिवृद्धि गरेको छ। मानसिक रोग र यसका विविध समस्याबारे स्वास्थ्यकर्मीहरू दक्ष हुनु भनेको सिङ्गो नगरबासी सुरक्षित हुनु हो। म सम्पूर्ण सहभागीहरूलाई आग्रह गर्दछु कि यहाँ प्राप्त गर्नुभएको अमूल्य ज्ञान र अनुभवलाई केवल प्रमाणपत्रमा सीमित नराखी आफ्नो कार्यक्षेत्रमा व्यवहारमा उतार्नुहोस् र हरेक नागरिकलाई आत्मीय एवं गुणस्तरीय सेवा प्रदान गर्नुहोस्।”

दक्ष प्रशिक्षकद्वारा सघन प्रशिक्षण
पाँच दिनसम्म चलेको उक्त उच्चस्तरीय तालिममा मानसिक स्वास्थ्य क्षेत्रका विज्ञहरूले प्रशिक्षण दिएका थिए। तालिमको मुख्य प्रशिक्षकका रूपमा डा. चन्दन चौधरी रहनुभएको थियो भने मानसिक स्वास्थ्यका विविध आयामहरूमा रुबिन झा र रुपेश साहले कुशलतापूर्वक सहजीकरण गर्नुभएको थियो।
तालिमका क्रममा मानसिक स्वास्थ्यसम्बन्धी जटिल समस्याहरू, डिप्रेसन, एन्जाइटी, आत्महत्या रोकथामका उपायहरू, मानसिक रोगको प्रारम्भिक पहिचान, प्राथमिक मनोसामाजिक परामर्श, औषधी उपचारको व्यवस्थापन तथा समुदायस्तरमा मानसिक स्वास्थ्य सेवा प्रवाहलाई कसरी जनताको घरदैलोसम्म पुर्याउने भन्ने विषयमा व्यावहारिक र सैद्धान्तिक अभ्यास गराइएको थियो।

नगरबासीले गाउँघरमै विशिष्टीकृत सेवा पाउने अपेक्षा
पछिल्लो समय बदलिँदो जीवनशैली र विभिन्न सामाजिक तनावका कारण समुदायमा मानसिक स्वास्थ्यका बिरामीहरू तीव्र रूपमा बढिरहेका छन्। यस्तो संवेदनशील समयमा स्थानीय स्वास्थ्यकर्मीहरूलाई नै स्रोत व्यक्तिका रूपमा तयार पारिएपछि अब विपन्न र दूरदराजका नागरिकहरू सामान्य परामर्शका लागि पनि महँगा अस्पताल धाउनुपर्ने बाध्यता अन्त्य हुने विश्वास लिइएको छ।
तालिम समापनसँगै हरिपुर नगरपालिकाका स्वास्थ्य शाखा प्रमुख नवल किशोर यादवले तालिमको भव्य सफलताप्रति खुसी व्यक्त गर्नुभयो। उहाँले सहभागी स्वास्थ्यकर्मीहरूले अब आफ्नो कार्यक्षेत्रमा मानसिक स्वास्थ्यसम्बन्धी सेवाहरूलाई अझ बढी जिम्मेवार र प्रभावकारी रूपमा सञ्चालन गर्न सक्ने दाबी गर्नुभयो। शाखा प्रमुख यादवका अनुसार, यो तालिमले हरिपुर नगरपालिकाको स्वास्थ्य क्षेत्रमा नयाँ उर्जा थपेको छ र स्थानीय नागरिकहरूले आफ्नै पायक पर्ने स्वास्थ्य संस्थाबाट स्तरीय मानसिक स्वास्थ्य सेवा पाउने बाटो खुलेको छ।




